Od 1 września 2026 r. w szkołach podstawowych zaczną obowiązywać ogólnopolskie zasady ograniczające korzystanie przez uczniów z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych. Nowelizacja Prawa oświatowego została podpisana przez Prezydenta RP i opublikowana w Dzienniku Ustaw. Związek Nauczycielstwa Polskiego popiera zdecydowane ograniczenie korzystania ze smartfonów przez uczniów, zwracając jednocześnie uwagę, że nowe przepisy nie mogą przerzucać na nauczycieli odpowiedzialności za przechowywanie i pilnowanie urządzeń.

Ustawa z 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe została opublikowana 3 sierpnia 2026 r. w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1036. Nowe regulacje wejdą w życie 1 września 2026 r.

Co zmieni się w szkołach podstawowych?

W szkołach podstawowych dla dzieci i młodzieży uczniowie nie będą mogli korzystać z telefonów komórkowych oraz innych urządzeń umożliwiających komunikowanie się na odległość lub rejestrowanie obrazu i dźwięku podczas pobytu w szkole w związku z realizacją zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych. Zakaz obejmie również zajęcia edukacyjne organizowane poza terenem szkoły.

W praktyce oznacza to, że telefon może znajdować się w plecaku ucznia, ale co do zasady nie powinien być przez niego używany podczas pobytu w szkole. Zakaz będzie obowiązywał nie tylko podczas lekcji, ale również w czasie przerw.

Przepisy przewidują jednak sytuacje, w których skorzystanie z urządzenia będzie dozwolone. Dotyczy to między innymi przypadków, gdy:

• nauczyciel wyrazi zgodę na użycie telefonu, np. w związku z realizacją zajęć lub sprawdzaniem wiedzy,
• konieczny będzie pilny kontakt ucznia z rodzicem,
• korzystanie z urządzenia jest uzasadnione stanem zdrowia, niepełnosprawnością lub szczególnymi potrzebami ucznia – po uzyskaniu odpowiedniej zgody dyrektora,
• wystąpi zagrożenie życia, zdrowia lub mienia.

A co z przedszkolami i szkołami ponadpodstawowymi?

Nowelizacja obejmuje również przedszkola i oddziały przedszkolne. W ich przypadku przepisy idą dalej – dzieci nie będą mogły co do zasady wnosić ani korzystać z telefonów komórkowych, z wyjątkiem szczególnych sytuacji, m.in. związanych ze zdrowiem dziecka.

Inaczej sytuacja wygląda w liceach, technikach i innych szkołach ponadpodstawowych. Nie wprowadzono w nich jednolitego, ustawowego zakazu obowiązującego w całym kraju. Zasady korzystania z telefonów – w tym możliwość wprowadzenia zakazu – będą określane w statutach poszczególnych szkół.

Szkoła może zorganizować miejsce do przechowywania telefonów

Nowe przepisy umożliwiają dyrektorowi zorganizowanie w szkole specjalnego miejsca lub miejsc, w których uczniowie będą pozostawiali telefony. Wymaga to jednak zgody rady pedagogicznej i rady rodziców oraz zasięgnięcia opinii samorządu uczniowskiego.

Miejsce takie musi być zorganizowane w sposób zapewniający bezpieczeństwo urządzeń i ochronę prywatności uczniów. Przepisy podkreślają w szczególności konieczność zabezpieczenia zawartości telefonów przed dostępem osób nieuprawnionych.

Stanowisko ZNP: ograniczenie jest potrzebne, ale szkoła nie może zostać „dozorcą telefonów”

Związek Nauczycielstwa Polskiego popiera wprowadzenie wyraźnych, ogólnokrajowych zasad ograniczających korzystanie ze smartfonów przez uczniów.

Prezes ZNP Sławomir Broniarz jeszcze na etapie przygotowywania zmian wskazywał, że nadmierne korzystanie z telefonów może mieć negatywny wpływ na koncentrację oraz kondycję emocjonalną dzieci. Opowiadał się za zdecydowanym ograniczeniem używania smartfonów w szkołach.

Jednocześnie ZNP zwracało uwagę na bardzo ważny problem praktyczny: wprowadzenie nowych zasad nie może oznaczać nakładania na nauczycieli kolejnych obowiązków związanych z odbieraniem, wyłączaniem, przechowywaniem i pilnowaniem telefonów uczniów.

Sławomir Broniarz podkreślał, że szkoła nie powinna pełnić funkcji „dozorcy” urządzeń przynoszonych przez dzieci, a odpowiedzialność w tym zakresie powinna spoczywać również na rodzicach.

To istotne z punktu widzenia codziennej pracy nauczycieli. Jeżeli ograniczenie telefonów ma rzeczywiście poprawić warunki nauki, rozwiązanie powinno być wsparte przez całą społeczność szkolną – dyrekcję, nauczycieli, uczniów, a przede wszystkim rodziców.

ZNP zabiegało o jednolite przepisy w całym kraju

Stanowisko Związku nie ograniczało się do deklaracji poparcia. ZNP wraz z Instytutem Spraw Obywatelskich oraz innymi organizacjami reprezentującymi nauczycieli apelowało do Prezydenta RP o podpisanie ustawy.

Argumentowano, że państwo powinno wziąć odpowiedzialność za stworzenie jasnych zasad obowiązujących w całym kraju, zamiast pozostawiać szkoły i nauczycieli samych z problemem oraz sporami dotyczącymi używania smartfonów.

30 lipca 2026 r. Prezydent RP podpisał nowelizację. Ustawa została następnie opublikowana w Dzienniku Ustaw, co przesądziło o wejściu nowych rozwiązań w życie od 1 września 2026 r.

Statuty szkół trzeba będzie dostosować do nowych przepisów

Szkoły będą miały czas na dostosowanie swoich statutów do nowych regulacji do 31 grudnia 2026 r. Do czasu aktualizacji statutów obowiązywać będą dotychczasowe postanowienia dotyczące korzystania z telefonów, oczywiście w zakresie, w jakim mogą funkcjonować obok nowych przepisów ustawowych.

Nowelizacja przewiduje również możliwość stosowania wobec uczniów naruszających zasady środków wychowawczych i kar określonych w statucie szkoły. Przestrzeganie nowych regulacji może mieć także znaczenie przy ustalaniu oceny zachowania.

Jasne zasady powinny wspierać nauczycieli

Oddział Powiatowy ZNP w Legionowie podkreśla, że ograniczenie korzystania ze smartfonów może być realnym wsparciem dla nauczycieli w prowadzeniu zajęć, budowaniu koncentracji uczniów oraz tworzeniu przestrzeni do bezpośrednich relacji między dziećmi.

Jednocześnie egzekwowanie nowych zasad nie może stać się kolejnym obowiązkiem obciążającym wyłącznie nauczyciela. Potrzebna jest współpraca szkoły i rodziców oraz jasne rozwiązania organizacyjne przyjęte w każdej placówce.

Telefon jest narzędziem, które może być przydatne również w edukacji. Problemem nie jest samo urządzenie, lecz sposób i czas jego używania. Dlatego nowe przepisy powinny być przede wszystkim okazją do budowania odpowiedzialnych nawyków cyfrowych, przy jednoczesnym zapewnieniu nauczycielom jasnych zasad i realnego wsparcia w ich egzekwowaniu.

ZNP Powiatu Legionowskiego będzie informował o zmianach w prawie oświatowym mających bezpośredni wpływ na codzienną pracę nauczycieli i funkcjonowanie szkół.

Stan prawny na 18.08.2026 r. Podstawa: ustawa z 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe, Dz.U. z 2026 r. poz. 1036; informacje ZNP i „Głosu Nauczycielskiego”.